evde amatör veya farklı bir mekanda daha fazla çiftle üretim yapmak arasında kuşlarımızın sağılığı açısından bir fark yaratmıyor. İster 1 çift ister 100 çift, mutlaka olması gerekenler var. 1-2 şiftle üretim yapıyoruz diye kuşlarımızın ihtiyaçlarını esirgemememiz gerek.
Ben bunlara ilaç denmesinden yana değilim, daha çok destekleyici ve koruyucu denilmesinden yanayım
- haftada 1 kez sularına elma sirkesi - yarım dolu suluğa 4 damla.
- haftada birkez kekik çayı - 1 çay bardağı dolusu kaynamış suya 2 çay kaşığı dolusu kuru kekik, demlenmesi için 10 dakika bekletin, demlenme bitince içine 1 çay kaşığı çiçek balı ilave edip iyice karıştırın, daha sonra bunu 250 ml su bardağına süzerek boşaltın ve bardak dolana kadar normal içme suyu ilave edin (yazın biraz soğuk su olabilir). Bu karışımı kuş sayınıza göre daha az veya daha fazla miktarda yapabilirsiniz. Hazırladığınız çayı suluklara yarum olarak doldurup kuşlarınıza verebilirsiniz.
- haftada 1 kez sularına multivitamin destek - ben süpervit forte kullanıyorum ama siz dilerseniz Orlux gibi firmaların vitaminlerini kullanabilirsiniz.
- 2 haftada 1 kez 3 gün peş peşe Elektrolit destek - özellikle mikrobik, bakteriyel veya iç mantar gibi bir hastalık veya riski durumunda, sebebi bilinmeyen ishaller durumunda elektrolit çok önemlidir, hayvanlarımız kaybettiği sıvıyı ve mineralleri hızlı bir şekilde geri kazanmasını sağlar. Yazın sıcak havalarda yine elektrolit takviyesi yapılabilir. Ben ElektroMIX adında bir toz elektrolit kullanıyorum, forum üyesi olan Alpay Bilir abimizden temin ediyorum. Siz herhangibi elektrolit seçebilirsiniz...bunların birde sıvı elektrolit formulleri var, onları deneyebilirsiniz. Elektroliti ayrıca bir miktar çiçek balı ile de karıştırıp verebilirsiniz.
- normal içme suyu yerine doğal maden suyu - haftada 1-2 kez sodalı su verebilirsiniz. Doğal madensuyu mineral ve eser element açısından çok zengindir, kuşlarımıza faydası tartışılmaz. Ben türk kızılay madensuyu sodası kullanıyorum. 1 şişe soday 1 litrelik boş bir pet şişeye boşaltıp gazı iyice çıkması için çalkalıyın. Sonra üzerine 1 bardak normal içme suyu ilave edin ve iyice çalkalayın, suluklara yarım suluk doldurup verebilirsiniz. Bu karışımı kuş sayınıza göre çoğaltıp veya azaltabilirsiniz.
- 3 günde bir alt temizliği - kafes tabanında kraft kağıt kullanabilirsiniz, ben 3 günde 1 bu kağıtları değiştirip alt temizliği yapıyorum.
- dezenfeksyon - Virkon S veya Vanodin gibi dezenfektanlar kullanabilirsiniz (ben her ikisini de değişmeli olarak kullanıyorum). Haftada 1 veya 10 günde bir genel temizlik ve dezenfeksyon uygulamalısınız...kafes ve ekipmanlarımız gözümüze temiz görünebilir, fakat birde steril olması gerek, düzenli dezenfeksyon şart.
- üretime başlamadan 2 hafta öncesinden iç ve dış parazit ilaçlaması (bu uygulama her 3 ayda 1 yapılabilir) - Baymec %1 veya Vilmectin F kullanabilirsiniz. Öncelikle yanınıza bir bardak su hazır edin. 1 enjektöre (insülin enjektörleri daha iyi) iğinesini takın ve ilaç şişesinin içine batırın. Enjektöre 1cc kadar çekin ve enjektörü şişeden çıkarın. Enjektörün iğnesini de çıkarın, kuşu yakalayın. Karın bölgesinin biraz altını (poposunun biraz üstü) hazırladığınız bir bardak suya 1 parmağınızı batırın ve o bölgeyi biraz ıslatıp tüyülere sağ ve sola yatırarak yapıştırın. Bunu yapmamızın amacı ilacı damlatacağımız yerin iyice açılması ve derinin görünmesi...yoksa damlatığımız ilaç kuşun tüyülerinde kalıp etkisiz olur. Bu işlem tamamlandıktan sonra artık ilacı damlatmaya hazırız. Enjektörü elize alıp o bölgeye tek 1 damla ilaç damlatın ve parmağınızla hafifçe sıfazlayın. Kuş artık doğru bir şekilde ilaçlanmıştır...kuşu kafesine geri brakın. Eskiden ilacı ensesine damlatıyordum ama yanlış bir uygulama olduğunu öğrendim, muhabbet kuşlarında ense derisi çok sayıf olması, ensede hiç yağ olmaması ve beyine çok yakın olması, ilaçlamanın enseden yapılması bu üyzden yanlıştır...kuşumuza zarar verebilir. Karın-popo bölgesinde bulunan yağ nedeni ile ilaç yağlı bölge tarafından rahatlıkla emilmekte ve vucuda yayılmakta.
- yuvalık sağılğı önlemi - yuvalık takılmadan önce yine Virkon S veya Vanodinle dezenfeksyon yapmalısınız...bunu fıs-fıs öyntemi olarak yuvalığın hem içine hemde dışına uygulayın. Kuruması için bekleyin, ıslak veya nemli yuvalık kafeslere asla takmayın. Bit, pire gibi sorunlardan korunmak için yuvalık içine talaşla birlikte okaliptüs yaprakları kullanın, okaliptüs bu konuda mucize bir çözüm hemde tamamen doğal.
Bunların dışında birde ilaç kür proğramı uygulayabilirsiniz. Bu kürler koruma amaçlı olmalıdır. Hasta olmayan kuşa ilaç verilmez ibaresi bence biraz yanlış, kuşlarımız nekadar sağlıklı olurlarsa olsun, koruyucu kürler muhakkak yapılmalı kanısındayım.
03 Ağustos güncellemesi
Özel mesajdan yukarıda ilgili konularla birçok mesaj geliyor ve genellikle kullandığımız ilaçlar hakkında sorular oluyor. Bunları yanıtlamadan önce şunu belirtmeliyim, ben de sağlıklı kuşlarda ilaç kullanılması taraftarı değilim. Lakin 2.5-3 yıl hiç ilaç kullanmadan üretim yaptık, ama bu yıl şubat ayında tüm kuşlarımız aniden sebebini ve ismini ilk başlarda bilmediğim bir hastalığa yakalandı ve en verimli dönemlerinde hiç yavru alamadık, çıkan yeni yavrular daha tüyülenmeden yuvalıkta ölmeye başladı. Önceden de damızlık olarak büyüttüğümüz yavrularımızın büyük bir kısmı öldü. Bunu 2 ana sebebe bağlıyorum, 1ncisi kış aylarında yeterince iyi havalandırma sağlayamadığımızdan, 2ncisi de hiç bir koruma amaçlı ilaç kürü uygulamamızdan.
Demek istediğim şu, kuşlarımız gözümüze gayet sağlıklı görünebilir, verimlerinde bir sıkıntı veya düşüklük gözlemlenemeyebilir...bu, kuşlarımızın sağılığı gayet yerinde anlamına gelmez. Muhabbet kuşları çok dirençli kuşlar ve son ana kadar hastalıklarını belli etmezler...hatta hiç bir belirti göstermeden aniden ölebilirler. Şubat ayında yaşadığımız sıkıntıdan sonra karar verdim, kuşlarımı iyileştirdikten sonra kesinlikle destekleyici bakım kürleri uygulayacağım. Bu kürler üretim sezonu dışında yapılmalı. Belli başlı en çok tehlike arz eden hastalıklar var, bunları sıralamak gerekirse
- PMV Paramyxovirus
- Adenovirus (adeno coli sendromu, genç kuş hastalığı)
- Ornithosis
- Mycoplasmosis
- Trichomoniasis
- Hexamitiasis
- Coccidiosis
- Streptococcus
- Salmonellosis
Bu hastalıkların birçoğunu ayni anda şubat ve mart aylarında kuşlarımda tespit ettik ve inanın tedavi süreci hiç de kolay geçmedi, 3-4 ve hatta 5 hastalıkla aynı anda uğraşmanız çok moral bozucu olabiliyor. Özellikle doğru ve kesin teşhis konusunda yardım alamadığınızda çaresiz kalıyorsunuz. Bunları yaşadım ve çok şükür artık bu konularda fikir sahibi olduğuma çok mutluyum.
Kuşlarımı Sitemizde üye olan Alpay Bilir abimizden aldığım işaçlar ve tavsiyeler sonucunda iyileştirdim. Bu ilaçlar güvercinler için imal edilen ilaçlar ve dozaj olarak çok doğru orantılara sahipler. Yani bizim piyasada diğer bulunan ilaçlar gibi - deve, at, inek, keçi, kaz, ördek için değiller. Kullandığımız ilaçlar - Ornimix, Coccimix, Erkamix, Levamix, Salmomix, Trikomix, bunlar hepsi toz halinde ilaçlar. Dehidrasyonu engellemek için Elektrolit olarak Elektromix toz, ve biolojik bağırsak florasını dengede tutmak için Biomix sıvı kullandık. Tedavi sürecini 2-2.5 ay gibi kısa tutabilmemizde en büyük fayda ilaçların gerekli vitaminlerle zaten hazır karıştırılmış olması...yani extradan farklı ilaçlar arasında 3-5 gün vitamin takviyesi yapmak zorunda kalmadık. Şu an için uygulamam gereken bir destekleyici daha var onun da hollandadan gelmesini bekliyorum...Dacochol. Dacochol DAC firmasının ürünüdür ve karaciğer düzenleyicisi olarak kullanılıyor.
Sağlıklı kuşa ilaç verilmez düşüncesini bende destekliyordum...kuşlarım hastalanana kadar. Şimdi ise, kuşlara sağlıklı olsalar bile muhakkak bakım ve destekleyici kür ugulanmasından yanayım.
Gelelim esas konumuza, kürler...tüm olası hastalıklara karşı üretim sezonuna başlamadan kür proğramları var. Bu proğramları kuşlarınızın genel durumu ve kondisyonlarına bakarak kendiniz de değişiklikler yaparak uygulayabişlirsiniz. Benim şu an uyguladığım kür proğramı yukarıda adı geçen tüm ilaçlarla yapılıyor, tek fark tedavide olduğu gibi günlerce üygulanmaması....koruyucu amaçlı bazı ilaçlar tek bir gün veriliyor, bazıları da 3 hatta 6 gün veriliyor. Bu kür proğramları hakkında detaylı bilgiler Alpay Bilir abimizden edinebilirsiniz.