Yılmaz KURŞUN' Alıntı:
Günay bey belki yazıyorlarda siz anlamak istemiyorsunuz dur ?
Size kooperatif kurmanın maddi ve bürokratik zorluklarını belirtmiştim (Kooperatif kurmak; şirket kurmaktan daha zordur). Min. 6.000 TL ve bürokratik işlemlerin ağırlığına karşı sinir sistemi sağlam (en az) bir kişi gerekir. Hadi bir şekilde kurdunuz diyelim; Ben de üye oldum; Siz benim kuşumu yaz döneminde de 20 TL den sattırabilecek misiniz ?
Sattıramayacaksanız o kooperatif hiç bir işe yaramaz; bilakis camiaya zarar vermiş olur.
Siz yazılarınızın birinde "önümüzde 2 yol var" demişsiniz. Malesef, İkiside çıkmaz sokak. Türkiye de MuhabbetKuşu yetiştiriciliği nin iyi-kötü yaklaşık 50 yılı var. Geleceği görmek için geçmişe bakmak gerekebilir. Yüzlerce yetiştiricinin değiştiremediğini değiştirmeyi amaçlamışsınız. Biraz daha düşünerek 3. ve 4. yollar aranabilir. Fakat yukarıda da yazdığım gibi o iki yolda çıkmaz sokaktır..
İzmirde yapılacak toplantının tüm Muhabbetkuşu Yetiştiricileri adına hayırlı geçmesini dilerim..
Yilmaz usta, bugün telefonda da konuştuğumuz gibi, kooperatif olayı tek başına tabii çözüm değil...herşeye bir bütün olarak bakmak gerekiyor. Kooperatif konusu en son adımlardan birisi olması gerek, kooperatif belirli bir üretim kalitesini yakalmış ve resmi üretim yapan kişileri tek çatı altında birleştirip fiyat sabitleme ve piyasa belirleme görevleri üstlenecek. Bunu yaparken tabii birçok şeyi de etkileyecek. Örneğin birkere kooperatife katılmak isteyen herkez katılamayacak...belirli şartlar aranmalı, bunlardan birkaçını saymak gerekirse - ilk başta kesinlikle hasta kuş üretmemesi ve satılan tüm kuşların sağlıklı olması, tabii doğal olarak da resmi bir üretihaneye sahip olması gibi şeyler aranmalı. Kısacası kooperatif içinde bile denetim mekanizmaları oluşturulması gerekiyor...bunu detaylı anlatmak isterdim ama yazması çok zaman alır, tarım kooperatiflerini örnek olarak alırsanız daha net anlarsınız...örneğin domates üreticileri, her üreticinin domatesi ayni kalitede değil ama kooperatif görev gereği üreticiyi kalitesini üykseltmeye teşvik ediyor, üretici bir adım atmıyorsa kooperatifden ihrac ediliyor...taa ki bu durumu düzeltene kadar. Bizde de bu ayni şekilde işleyebilir. Aslında kooperatif konusu belki ayrı bir topik altında açılıp tartışılması gerek...bayağı geniş bir konu ve çok detayları var, ama sizin dediğiniz gibi yapılamaz diye birşey yok, gayet mümkün ve ben eninde sonunda bu işin kooperatifleşmeye gideceğine inanıyorum. Bu belki önümüzdeki 1-2 yıl içinde olmaz ama kooperatifleşme kaçınılmaz.
Diğer yandan yorumları okuyunca, bunlardan bazıları daha önce de önerildi ve tartışıldı. Mesela Salih arkadaşımızın dediği gibi, birkere Federasyonumuz Bakanlıkla bu bileziksiz kuş satış meselesini çözmesi gerek...bileziksiz kuş satılmasının nekadar zarar verici olduğunu Bakanlığa anlatması gerek. Bu durumun 2 tarafı var - 1ncisi ithal gelen kuşlar ve 2ncisi yerli üretim kuşlar. Önce ithal kuşları ele alalım, bildiğiniz gibi ithal gelen kuşların çoğunda bilezik yok. Olanlarda ya Çekoslovakya ya da almanya bileziği çoğunlukta...ama olmayanlar genelikle Bulgaristan ve eski Yugoslavya cumhuriyetleri bölgelerinden toplanıyor. Bilezikli kuların fiyatları yurtışında bileziksiz kuşlarınkinden farklı dostlar. Bu şu an için ülkemizdeki ithal kuş satışı için bir fiyat belirleyici faktör değil. Ama eğer bakanlık ithal kuşlarda da bilezik şartı koşarsa o zaman ithalatçılar için işler değişir. Yurtdışında bilezikli kuş fiyatları belli...Çek üreticilerden bilezikli kuş çıkış fiyatı 15 euradan aşaya değil, yani artık ithalatçılar için 12-15 liraya yabancı kuş maal etmeleri hayal olacak ve giren kuşun türkiyedeki satış fiyatı nerden baksanız en az 30 lira olacak. Onun altında bilezikli kuş satmaları mümkün olmayacak yada zarar edecekler.
Diğeri ise yerli üreticiler...şu an bakınca durum malum, piyasada satılan kuşların belki yüzde doksanında bilezik yok. Şimdi bir an için sadece bilezikli kuş satışının yasal olduğunu düşünün, bu şu anlama gelir...şu an piyasada mevcut satışa sunulan 10 bin kuş değilde sadece 1000 kuş olacaktı. Bu durumda taktir edersiniz ki kuş fiyatlar da şuanda olduğu gibi komik olmazdı.
Bakanlığın bu uygulamayı yürürlüğe koyduğunu düşünelim...Bu durum bizler için neleri değiştireceğini siz hayal edin. Ben aklıma gelen birkaçını buraya yazıyorum
- En önemlisi petşoplar bileziksiz kuş alıp satamayacak
- Bilezikli küş üreten yerli üretici kuşlarını ithal kuşlarla rekabet edebilecek fiyatlardan satıp zarara uğratılamayacak
- Petşoplar bileziksiz kuş almayacağı için, İzmir ve Manisa gibi üretimin çok olduğu bölgelerde bileziksiz kuş üretimi azalacak ve zamanla tamamen duracak.
- Bileziksiz kuş üretenler ya bu işi brakacak yada gidip bir derneğe üye olacak ve bilezik talep edecek.
- Federasyona bağlı derneklerin üye sayıları yükselecek
- Dernekler ve Federasyon bilezik satış rekorları kırıp mali güç kazanacak
- Federasyonun istikrarlı bir mali gücü olacağı için kendi içinde istihdam yaratıp, üreticilerin sıkıntılarını dinleyen ve çözümler üreten kişiler bünyesinde çaliştırabilir. Ulusal ve Uluslararası yarışmalar gibi organizasyonlara daha fazla yatırımlar yapıp ülke olarak kuşçuluğu daha iyi yerlere getirebilir duruma gelecek. Ayni şey dernekler için de geçerli...güçlenip ses getirecek organizasyonlar düzenleyebilir konumlarda olacak.
Bu liste daha uzar ama bunlar hemen aklıma gelenler avantajlardan bazıları. Birde kuş pazarları var, sözde kuş pazarları yasaklanıp kalkacaktı. Bu olursa zaten şu anki fiyat istikrarsızlığı sorunu neredeyse bitmiş olacak ve piyasa yavaş da olsa toparlanıp eski haline dönecek. Pazarlar kesinlikle kalkması gerekiyor. Kuş malzeme ve aksesuarı satanlar, malzemelerini normal halk pazarlarında kirasını vergisini verip satış yapsınlar.
Toparlayacak olursak
1. Kuş pazarları kalkması gerek
2. Bileziksiz kuş satışına izin verilmemesi gerek ve buna uymayan petşoplara büyük para cezaları uygulanması gerek
3. Üretimhane kuranlara yaş sınırı getirilmesi gerek (geçenlerde okudum bir arkadaşımız İzmir kuş pazarındaki çoğu satıcı 13-14 yaşlarında çocuklar olduğunu yazmıştı), çoluk çocuk işi değil bu.
4. Bileziksiz kuş ithalatı yasaklanması gerek